"รมว.นิกร" มอบนโยบาย พม. ปี 70 "สร้างสังคมอยู่ดี มีโอกาส เพื่อคนไทยทุกคน"

วันที่ 5 พฤศจิกายน 2569 นายนิกร โสมกลาง รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ (รมว.พม.) เป็นประธานเปิดการประชุมเชิงปฏิบัติการ “มอบนโยบาย พม. สร้างสุข สู่การปฏิบัติ” พร้อมมอบนโยบายการขับเคลื่อนงานกระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2570 โดยมีนายโชคชัย วิเชียรชัยยะ ปลัดกระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ (ปลัด พม.) พร้อมด้วยคณะผู้บริหาร หัวหน้าหน่วยงาน และเจ้าหน้าที่กระทรวง พม. ทั้งจากส่วนกลางและส่วนภูมิภาค เข้าร่วม ณ โรงแรมแกรนด์ ริชมอนด์ จังหวัดนนทบุรี

นายนิกร กล่าวว่า ประเทศไทยกำลังเผชิญความท้าทายทางสังคมหลายด้าน ทั้งการเข้าสู่สังคมสูงวัย ปัญหาเด็กเกิดน้อย การเปลี่ยนแปลงโครงสร้างครอบครัว และความเหลื่อมล้ำในการเข้าถึงสิทธิและโอกาส โดยปัจจุบันมีผู้สูงอายุประมาณ 14.56 ล้านคน ขณะที่เด็กเกิดใหม่มีจำนวนเพียงกว่า 400,000 คนต่อปี และสัดส่วนประชากรวัยแรงงานที่ดูแลผู้สูงอายุลดลงเหลือประมาณ 3 คนต่อผู้สูงอายุ 1 คน สถานการณ์ดังกล่าวสะท้อนให้เห็นถึงความจำเป็นที่กระทรวง พม. ต้องปรับรูปแบบการทำงานให้เท่าทันการเปลี่ยนแปลง โดยไม่มุ่งเพียงการแก้ไขปัญหาเฉพาะหน้า แต่ต้องสร้างระบบดูแล คุ้มครอง และพัฒนาศักยภาพประชาชนในทุกช่วงวัยอย่างต่อเนื่อง

นายนิกร กล่าวต่อไปว่า การประชุมเชิงปฏิบัติการมอบนโยบาย “พม. สร้างสุข สู่การปฏิบัติ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2570" ในวันนี้ จึงเป็นการถ่ายทอดนโยบายการขับเคลื่อนงานประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2570 ภายใต้แนวคิด “สร้างสังคมอยู่ดี มีโอกาส เพื่อคนไทยทุกคน” ไปสู่การปฏิบัติ

โดยมุ่งเน้นนโยบายหลัก 2 ด้าน คือ

1. ด้านการพัฒนาสังคม "ร่วมสร้างสังคมเข้มแข็ง เป็นธรรม และเกื้อกูล" ผ่าน 3 นโยบาย  ได้แก่

1) เสริมพลังชุมชนและทุนทางสังคม ด้วยการเสริมสร้างศักยภาพองค์กรและกลไกชุมชนให้สามารถจัดการตนเองและมีส่วนร่วมในการป้องกันและแก้ไขปัญหาสังคม ผ่านการยกเครื่องสภาเด็กและเยาวชน การขยายโรงเรียนผู้สูงอายุและศูนย์พัฒนาคุณภาพชีวิตและส่งเสริมอาชีพผู้สูงอายุ (ศพอส.) ใกล้บ้าน ตลอดจนการเสริมสร้างความเข้มแข็งขององค์กรเครือข่าย และการส่งเสริมการจัดสวัสดิการชุมชน

2) การสร้างหุ้นส่วนร่วมพัฒนาสังคม ระหว่างหน่วยงานภาครัฐ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ภาคเอกชน ภาคประชาสังคม และประชาชนให้เป็นหุ้นส่วนในการพัฒนาสังคม รวมทั้งขับเคลื่อนการดำเนินงานตามกรอบความร่วมมือระหว่างประเทศและภูมิภาค เพื่อยกระดับความร่วมมือทั้งในประเทศและระหว่างประเทศให้เกิดการบูรณาการการทำงานและแก้ไขปัญหาสังคมอย่างเป็นรูปธรรม

และ 3) ส่งเสริมสังคมเสมอภาคและเกื้อกูล เคารพศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ ยอมรับความแตกต่าง และความหลากหลาย และขจัดการเลือกปฏิบัติในทุกรูปแบบ พร้อมสร้างความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับสิทธิความเสมอภาค ควบคู่กับการส่งเสริมการเข้าถึงสิทธิ์และการมีส่วนร่วมทางสังคม รวมทั้งการสร้างสังคมและระบบนิเวศสังคมที่เป็นมิตรกับคนทุกช่วงวัย เพื่อให้ประชาชนทุกกลุ่มสามารถเข้าถึงโอกาส มีส่วนร่วมในกิจกรรมทางสังคมอย่างเท่าเทียม

นายนิกร กล่าวเพิ่มเติมว่า สำหรับนโยบายหลักด้านที่สอง คือ ด้านความมั่นคงของมนุษย์ "สร้างหลักประกันชีวิต ลดความเสี่ยง เพิ่มโอกาส เพื่อความมั่นคงของคนทุกช่วงวัย" โดยผ่าน 5 นโยบาย ได้แก่

1) ยกระดับสิทธิและหลักประกันทางสังคม ด้วยการพัฒนาระบบคุ้มครองทางสังคมให้ประชาชนทุกช่วงวัย ทั้งเด็ก เยาวชน สตรี คนพิการ ผู้สูงอายุ คนไร้ที่พึ่ง กลุ่มเปราะบาง และผู้ประสบปัญหาทางสังคม สามารถเข้าถึงสิทธิสวัสดิการที่จำเป็นอย่างทั่วถึง เป็นธรรม และเหมาะสมกับความต้องการ ควบคู่กับการพัฒนาระบบข้อมูลและกลไกการให้บริการเชิงรุก เพื่อค้นหา คัดกรอง ตรวจสอบสิทธิ และช่วยเหลือประชาชนที่ตกหล่นจากระบบสวัสดิการ ให้ได้รับการคุ้มครองและมีหลักประกันในการดำรงชีวิตอย่างต่อเนื่อง

2) สร้างความมั่นคงด้านที่อยู่อาศัย ด้วยการส่งเสริมให้ประชาชน โดยเฉพาะผู้มีรายได้น้อยและกลุ่มเปราะบาง มีที่อยู่อาศัยที่มั่นคง และเหมาะสมกับสภาพการดำรงชีวิต ผ่านการพัฒนาที่อยู่อาศัยสำหรับผู้มีรายได้น้อย ทั้งบ้านมั่นคง บ้านมั่นคงชายแดน บ้านพอเพียง บ้านริมราง บ้านริมคลองเปรมประชากร การสนับสนุนการแก้ไขปัญหาที่อยู่อาศัยและพัฒนาชุมชนผู้มีรายได้น้อย บ้านเคหะเพื่อคนไทย โครงการฟื้นฟูเมืองชุมชนดินแดง และ Senior Complex บางละมุง จ.ชลบุรี รวมถึงการปรับปรุงและซ่อมแซมที่อยู่อาศัยสำหรับผู้สูงอายุและคนพิการให้เหมาะสมและปลอดภัยตามหลัก Universal Design ควบคู่กับการส่งเสริมการมีส่วนร่วมของชุมชนและภาคีเครือข่ายเพื่อยกระดับคุณภาพชีวิต

3) พัฒนาศักยภาพและสร้างโอกาสทางเศรษฐกิจให้ประชาชนทุกช่วงวัย โดยเฉพาะผู้มีรายได้น้อยและกลุ่มเปราะบาง ให้สามารถประกอบอาชีพ สร้างรายได้ และพึ่งพาตนเองได้ตามศักยภาพ ผ่านการสร้างอาชีพ สร้างรายได้ ลดรายจ่าย สำหรับคนทุกช่วงวัย

4) เสริมสร้างครอบครัวเข้มแข็ง ด้วยการส่งเสริมความเข้มแข็งของสถาบันครอบครัว โดยพัฒนาศักยภาพของสมาชิก สร้างความสัมพันธ์ที่ดี และสนับสนุนสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการสร้างครอบครัวและเลี้ยงดูบุตร ผ่านกลไกและศักยภาพครอบครัว การส่งเสริมความรู้และทักษะการเลี้ยงดูเด็ก เพื่อยกระดับหลักประกันทางสังคม สร้างความมั่นคงด้านที่อยู่อาศัยและโอกาสทางเศรษฐกิจ ตลอดจนคุ้มครองประชาชนจากความเสี่ยงต่างๆ

 

และ 5) คุ้มครองชีวิตและเสริมความพร้อมรับมือความเสี่ยง ด้วยการยกระดับการคุ้มครองประชาชนทุกช่วงวัย โดยเฉพาะเด็ก สตรี ผู้สูงอายุ คนพิการ และกลุ่มเปราะบางให้ได้รับความปลอดภัยจากความรุนแรง การละเมิดสิทธิ การแสวงหาประโยชน์ และภัยคุกคามทุกรูปแบบ การคุ้มครองกลุ่มเปราะบางจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศและสถานการณ์ฉุกเฉิน เพื่อเสริมสร้างความพร้อมในการเฝ้าระวัง รับมือ ช่วยเหลือ และฟื้นฟูผู้ได้รับผลกระทบจากภัยพิบัติและภาวะวิกฤต ให้ได้รับการคุ้มครองอย่างเหมาะสม ลดความสูญเสีย และสามารถกลับมาดำรงชีวิตได้อย่างมั่นคง

นายนิกร กล่าวเพิ่มเติมว่า เพื่อให้การขับเคลื่อนนโยบายด้านการพัฒนาสังคมและด้านความมั่นคงของมนุษย์เกิดผลอย่างเป็นรูปธรรม จึงได้กำหนดแนวทางการขับเคลื่อนงานของหน่วยงาน พม. ไม่ว่าจะเป็น  

1) บูรณาการแผนงาน งบประมาณ และทรัพยากร ระหว่างหน่วยงานในทุกระดับ ทุกพื้นที่

2) ขับเคลื่อนงานเชิงรุกโดยยึดพื้นที่เป็นฐาน โดยเฉพาะระดับพื้นที่ตำบล

3) ยกระดับการเข้าถึงสิทธิและบริการด้วยเทคโนโลยีดิจิทัล โดยต้องได้รับประโยชน์ไม่ว่าจะเป็นทางตรงหรือ ทางอ้อม

และ 4) กำกับติดตามและประเมินผลโดยมุ่งผลสัมฤทธิ์ ทั้งนี้ ขอเน้นย้ำให้ทุกหน่วยงาน พม. ให้ความสำคัญกับ การพัฒนาระบบข้อมูลสารสนเทศที่ถูกต้อง แม่นยำ เป็นปัจจุบัน และเชื่อมโยงกันทุกหน่วยงาน เพื่อใช้เป็นเครื่องมือสำคัญในการวิเคราะห์สถานการณ์ ค้นหากลุ่มเปราะบาง และจัดสวัสดิการให้ตรงกับความต้องการของประชาชนอย่างแท้จริง พร้อมนำข้อมูลดัชนีความมั่นคงของมนุษย์มาใช้กำหนดพื้นที่เป้าหมาย โดยเฉพาะจังหวัดที่มีค่าดัชนีอยู่ในระดับต่ำ เพื่อเร่งแก้ไขปัญหาและลดความเหลื่อมล้ำเชิงพื้นที่

“มอบนโยบายกระทรวง พม. ในวันนี้ เป็นการกำหนดทิศทางการทำงานของกระทรวง พม. ในปีงบประมาณ 2570 ให้ทุกหน่วยงานบูรณาการการทำงานเป็นหนึ่งเดียว เปลี่ยนข้อมูลให้เป็นเครื่องมือ เปลี่ยนเครือข่ายให้เป็นพลัง และเปลี่ยนนโยบายให้เป็นผลลัพธ์ที่เกิดขึ้นจริง เพื่อให้ประชาชนทุกช่วงวัยมีคุณภาพชีวิตที่ดี  พร้อมหลักประกันในการดำรงชีวิต และสามารถพึ่งพาตนเองได้อย่างมั่นคง เพื่อมุ่งสู่เป้าหมาย "สร้างสังคมอยู่ดี มีโอกาส เพื่อคนไทยทุกคน" นายนิกร กล่าวย้ำ