วิกฤตปลาซักเกอร์ระบาดอาเซียน ยึดแม่น้ำทำลายระบบนิเวศ

ภูมิภาค อาเซียน กำลังเผชิญหน้ากับความหายนะทางสิ่งแวดล้อมครั้งใหญ่ หลังจากการแพร่ระบาดอย่างรุนแรงของ ปลาซักเกอร์ (Suckermouth Catfish) หรือปลาเทศบาล ซึ่งเป็น เอเลียนสปีชีส์ ตัวร้ายที่เข้ามาทำลาย ระบบนิเวศ แหล่งน้ำธรรมชาติและรุกรานสัตว์น้ำท้องถิ่นในหลายประเทศ เช่น อินโดนีเซีย มาเลเซีย และฟิลิปปินส์

ต้นตอของปัญหานี้มาจากความมักง่ายของผู้เลี้ยงบางรายที่นำ ปลาสวยงาม จากทวีปอเมริกาใต้ชนิดนี้ไปปล่อยทิ้งเมื่อมันเติบโตจนล้นตู้ ด้วยความสามารถในการเอาตัวรอดอันน่าทึ่ง มันสามารถฮุบอากาศหายใจได้โดยตรงในน้ำเน่าเสียที่มี ออกซิเจนต่ำ อีกทั้งยังมีเกราะแข็งหุ้มตัวจนไร้ศัตรูตามธรรมชาติ แถมยัง ขยายพันธุ์ ได้อย่างรวดเร็ว โดยตัวเมียหนึ่งตัวสามารถวางไข่ได้หลายพันฟองต่อปี

วิกฤตครั้งนี้ส่งผลกระทบต่อ สิ่งแวดล้อม และโครงสร้างพื้นฐานอย่างรุนแรง ในประเทศมาเลเซียพบว่าลุ่มแม่น้ำกะลังมี ปลาซักเกอร์ หนาแน่นถึง 80-90% ของประชากรปลาทั้งหมด ส่วนที่กรุงจาการ์ตาแทบไม่เหลือปลาท้องถิ่นอยู่เลย ยิ่งไปกว่านั้น พฤติกรรมการขุดโพรงลึกถึง 1 เมตรตามริมฝั่งเพื่อวางไข่ ยังส่งผลให้ ตลิ่งพัง และเพิ่มความเสี่ยงต่อการเกิด น้ำท่วม ในเขตเมืองใหญ่เมื่อมีฝนตกหนัก

ทางการได้ออกโรงเตือนภัยด้านสุขภาพอย่างเร่งด่วน ห้ามบริโภค ปลาชนิดนี้เด็ดขาด รวมถึงห้ามนำไปแปรรูปเป็น ลูกชิ้น หรือทอดมัน เนื่องจากพวกมันกินซากในน้ำเสีย จึงเกิดการสะสมของ โลหะหนัก เช่น ตะกั่ว สารหนู ปรอท และแบคทีเรีย อีโคไล ในระดับที่เกินมาตรฐานและเป็นอันตรายต่อร่างกาย

สำหรับการรับมือในปัจจุบัน หลายประเทศได้เริ่มมาตรการเชิงรุก เช่น ผู้ว่าฯ จาการ์ตาสั่งล่าปลาชนิดนี้จนกำจัดไปได้กว่า 5.3 ตันใน 2 สัปดาห์ ขณะที่รัฐสลังงอร์ของมาเลเซียใช้มาตรการ รับซื้อปลา กิโลกรัมละ 1 ริงกิต อย่างไรก็ตาม ผู้เชี่ยวชาญชี้ว่าการจับปลาเป็นเพียงการแก้ปัญหาชั่วคราว ทางออกที่ยั่งยืนคือการ ฟื้นฟูแม่น้ำ และควบคุม มลพิษ เพื่อให้ปลาท้องถิ่นกลับมาขยายพันธุ์ได้อีกครั้ง รวมถึงอาจนำซากปลาไปแปรรูปเป็น ปุ๋ย หรืออาหารสัตว์ภายใต้การตรวจสอบสารตกค้างอย่างเข้มงวด

ที่มา : กรุงเทพธุรกิจ