นอนหลับแล้วไม่ตื่น โรคใหลตายคืออะไร คนแข็งแรงก็เสียชีวิตได้

โรคใหลตาย คืออะไร

โรคใหลตาย หรือชื่อทางการแพทย์ว่า Sudden Unexplained Nocturnal Death Syndrome (SUNDS) คือภาวะเสียชีวิตกะทันหันขณะนอนหลับ โดยไม่พบสาเหตุชัดเจนจากการชันสูตรทั่วไป ผู้ป่วยมักเข้านอนตามปกติ ไม่มีอาการผิดปกติล่วงหน้า แต่หัวใจกลับหยุดเต้นอย่างเฉียบพลันในช่วงกลางคืนหรือเช้ามืด

ภาวะนี้ถือเป็นหนึ่งในอันตรายเงียบ เนื่องจากเกิดขึ้นรวดเร็ว ไม่ทันขอความช่วยเหลือ และมักไม่มีสัญญาณเตือนที่ชัดเจน

ทำไม “หลับอยู่ดี ๆ ถึงเสียชีวิตได้”

ในช่วงที่ร่างกายหลับ ระบบประสาทอัตโนมัติและระบบไฟฟ้าหัวใจจะมีการเปลี่ยนแปลง หากผู้ป่วยมีความผิดปกติซ่อนอยู่ อาจกระตุ้นให้เกิด ภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะชนิดรุนแรง (Malignant Arrhythmia) จนหัวใจหยุดเต้นในที่สุด

สาเหตุสำคัญของโรคใหลตาย

แพทย์พบว่าโรคใหลตายมีความเกี่ยวข้องกับหลายปัจจัย โดยเฉพาะ

1. กลุ่มโรคพันธุกรรมระบบไฟฟ้าหัวใจผิดปกติ
ที่พบบ่อยที่สุดคือ Brugada Syndrome ซึ่งเกิดจากความผิดปกติของยีนที่ควบคุมการนำไฟฟ้าในกล้ามเนื้อหัวใจ ทำให้หัวใจเต้นผิดจังหวะรุนแรงได้ง่าย โดยมักพบในเพศชายวัยหนุ่มหรือวัยทำงาน และเป็นสาเหตุหลักของโรคใหลตายในประเทศไทย

2. ความผิดปกติของหัวใจชนิดอื่น
เช่น ภาวะหัวใจเต้นเร็วผิดปกติ กล้ามเนื้อหัวใจหนาผิดปกติ หรือหัวใจขาดเลือดเฉียบพลัน ซึ่งอาจเกิดขึ้นในช่วงพักผ่อนโดยไม่แสดงอาการล่วงหน้า
 

3. ภาวะหยุดหายใจขณะหลับ (Sleep Apnea)
การขาดออกซิเจนซ้ำ ๆ ระหว่างนอนหลับ อาจกระตุ้นให้หัวใจเต้นผิดจังหวะ โดยเฉพาะในผู้ที่มีโรคหัวใจร่วมอยู่แล้ว

4. ความผิดปกติของเกลือแร่ในร่างกาย
ระดับโพแทสเซียม หรือแมกนีเซียมที่ต่ำหรือสูงผิดปกติ มีผลโดยตรงต่อการทำงานของหัวใจ

5. ปัจจัยกระตุ้น

-   ไข้สูง

-   ดื่มแอลกอฮอล์หนักหรือเรื้อรัง

-   ใช้ยาบางชนิด เช่น ยานอนหลับ ยากดประสาท

-   ภาวะขาดน้ำ สูญเสียแร่ธาตุ

-   การใช้สารเสพติด

ใครบ้างที่เสี่ยง “ใหลตาย”

กลุ่มที่ควรเฝ้าระวังเป็นพิเศษ ได้แก่

-   เพศชาย อายุประมาณ 20–50 ปี

-   ผู้ที่มีญาติสายตรงเสียชีวิตกะทันหันโดยไม่ทราบสาเหตุ

-   ผู้ที่ตรวจพบคลื่นไฟฟ้าหัวใจแบบ Brugada pattern

-   ผู้ที่เคยเป็นลม หมดสติ หรือมีอาการคล้ายชักโดยไม่ทราบสาเหตุ

-   ผู้ที่นอนกรนรุนแรงหรือมีภาวะหยุดหายใจขณะหลับ

-   ผู้ที่เคยรอดชีวิตจากภาวะหัวใจหยุดเต้นมาก่อน

มีสัญญาณเตือนก่อนใหลตายหรือไม่

แม้หลายกรณีจะไม่แสดงอาการล่วงหน้า แต่บางรายอาจมีสัญญาณเตือน เช่น

-   ใจสั่นผิดปกติ

-   เจ็บหน้าอก

-   เวียนศีรษะ วูบ เป็นลม

-   หายใจเฮือก หายใจติดขัดขณะหลับ

-   แขนขาเกร็งหรือกระตุกคล้ายชัก

หากพบอาการเหล่านี้ ควรรีบพบแพทย์และตรวจระบบหัวใจอย่างละเอียด

ป้องกันโรคใหลตายได้อย่างไร

-   ตรวจคลื่นไฟฟ้าหัวใจ (ECG) หากมีประวัติครอบครัว

-   ควบคุมไข้และหลีกเลี่ยงแอลกอฮอล์

-   หลีกเลี่ยงยาที่กระตุ้นหัวใจเต้นผิดจังหวะ

-   รักษาภาวะหยุดหายใจขณะหลับ

-   ผู้ที่มีความเสี่ยงสูง อาจต้องพิจารณาใส่เครื่องกระตุกหัวใจอัตโนมัติ (ICD)