ตัวเลขพุ่งไม่หยุด! คนไทยเสียชีวิตจากเชื้อดื้อยาแซงอุบัติเหตุ

สถานการณ์ เชื้อดื้อยาในประเทศไทย กำลังสร้างความกังวลอย่างหนักในแวดวงสาธารณสุข หลังมีรายงานว่ามีผู้เสียชีวิตมากกว่า 38,000 คนต่อปี จากการติดเชื้อที่ไม่ตอบสนองต่อการรักษา ซึ่งถือว่า สูงกว่าอัตราการเสียชีวิตจากอุบัติเหตุบนท้องถนน ถึงเท่าตัว สะท้อนว่าภัยเงียบนี้กำลังกลายเป็นปัญหาระดับชาติที่ต้องเร่งแก้ไขอย่างจริงจัง

ผู้เชี่ยวชาญด้านโรคติดเชื้อชี้ว่า สาเหตุสำคัญของการดื้อยาในประเทศไทยมาจากพฤติกรรมการใช้ยาปฏิชีวนะผิดวิธีของประชาชนจำนวนมาก ไม่ว่าจะเป็น

-   การซื้อยากินเองโดยไม่จำเป็น

-   การหยุดยาเมื่ออาการดีขึ้นโดยไม่ครบคอร์ส

-   การเลือกใช้ยาปฏิชีวนะแรงเกินเหตุ

-   การไม่ปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนใช้ยา

พฤติกรรมเหล่านี้ทำให้เชื้อแบคทีเรียพัฒนาและแพร่ขยายการดื้อยาอย่างรวดเร็ว จนหลายครั้งยาปฏิชีวนะมาตรฐานไม่สามารถรักษาอาการติดเชื้อได้อีกต่อไป

ขณะเดียวกัน หน่วยงานด้านสาธารณสุขได้เน้นย้ำว่า การหยุดวงจรเชื้อดื้อยาไม่ใช่หน้าที่ของบุคลากรทางการแพทย์เพียงฝ่ายเดียว แต่ต้องอาศัยความร่วมมือจากทุกภาคส่วน ได้แก่

-   ประชาชนทั่วไป : ใช้ยาอย่างรับผิดชอบ ปรึกษาแพทย์ทุกครั้ง

-   ร้านยา–เภสัชกร : คัดกรองผู้ป่วยและให้คำแนะนำที่ถูกต้อง

-   โรงพยาบาล : ใช้ระบบควบคุมการใช้ยา (ASP) ร่วมกับมาตรการป้องกันการติดเชื้อ

-   ภาครัฐ : เดินหน้าแผนยุทธศาสตร์การจัดการเชื้อดื้อยา พ.ศ. 2566–2570 และควบคุมยาปฏิชีวนะสำคัญอย่างเข้มงวด

ผู้เชี่ยวชาญระบุว่า แม้สถานการณ์จะรุนแรง แต่ประชาชนสามารถมีส่วนในการชะลอการดื้อยาได้ ด้วยการเริ่มต้นจากพฤติกรรมพื้นฐาน เช่น ใช้ยาตามคำแนะนำ ไม่แบ่งยาให้ผู้อื่น ไม่ซื้อยาปฏิชีวนะกินเอง และป้องกันการติดเชื้อในชีวิตประจำวัน

เชื้อดื้อยาอาจไม่เห็นผลกระทบทันที แต่กำลังค่อยๆ บ่อนทำลายระบบสาธารณสุข หากทุกฝ่ายร่วมกันปรับเปลี่ยนพฤติกรรม ปัญหานี้ยังสามารถควบคุมได้ก่อนจะบานปลายจนยารักษาโรคพื้นฐานใช้ไม่ได้ผลอีกต่อไป

 

แหล่งที่มาอ้างอิง

ข้อมูลจากรายงานสถานการณ์เชื้อดื้อยาระดับประเทศ (National AMR Report)

แผนยุทธศาสตร์การจัดการเชื้อดื้อยา พ.ศ. 2566–2570

ศูนย์ประสานงานการดื้อยาต้านจุลชีพประเทศไทย